ریوئی‌ریو سبکی است اُکیناوایی و اصالتاً نیز سبک خصوصی خانواده‌ی ناکایما از شهر ناها محسوب می‌شود و قاعدتاً این روش متعلق به سیستم ناهاته است و هم اکنون یکی از روش‌های کاراته اُکیناوایی شناخته شده در سطح جهان می‌باشد.

این روش برای اولین بار در سال 1875 در اُکیناوا توسط نوری‌ساتو ناکایما (متولد 1820 متوفی به سال 1897) معرفی شد. ناکایما در خانواده‌ای ثروتمند و در محله‌ی کومه شهر ناها متولد شد. وی کاراته‌کای خوبی بود و در هنر رزمی خاص منطقه‌ی خود تبحر خاصی داشت. در 19 سالگی راهی شهر فوچو در چین شد تا در زمینه‌ی هنرهای رزمی مطالعات بیشتر و پیشرفته‌تری داشته باشد. در آنجا با یکی از افسران سابق گارد سفارت چین در پادشاهی اُکیناوا آشنا شد و او نیز ناکایما را به یک استاد هنر رزمی معرفی کرد که نام وی استاد لیو لیوکو (تلفظ ژاپنی این نام ریو ریوکو می‌باشد) بود. ناکایما به عنوان شاگرد پذیرفته شد و پس از 6 سال آموزش گواهی استادی را از لیولیو کو دریافت کرد. او قبل از ترک چین به منظور افزایش تجربه خود در هنرهای رزمی به فوکی‌اِن کانتون و همچنین پکن سفرهایی نیز داشت و در آنجا خود را به سلاح‌هایی مجهز کرد که با آنها به زادگاهش بازگشت.

ناکایما وقتی به اُکیناوا بازگشت به صورت محرمانه فنونی که در چین تعلیم دیده بود به پسرش کنچو ناکایما (متولد 1857 متوفی به سال 1953) آموخت و متعاقباً کنچو نیز این فنون را به پسر خود یعنی کنکو ناکایما (بنیانگذار انجمن ریویی‌ریو کاراته کوبودو - متولد 1911 متوفی به سال 1986) انتقال داد. در سال 1971 و در سن 60 سالگی کِنکو ناکایما به این واقعیت رسید که در جهان امروز دیگر نیازی به حفظ سیستم مبارزه‌ی خانوادگی او نیست، بنابراین با کمی تأمل یک گروه 20 نفری از اساتید را به عنوان شاگردان کاراته روش خانوادگی خود یعنی ریوئی‌ریو برگزید.

در سال 1979 دو مربی برای معرفی این سبک انتخاب و راهی امریکا شدند. آنان توموهیرو آراشیرو و تسوتومو کونی‌یوشی بودند. از آن زمان، این روش بسیار شناخته شد و رشد آن نیز همچنان ادامه یافت بطوریکه در چند صد دوجو سوای اُکیناوا در سرتاسر قاره امریکا و نیز اروپا تمرین می‌شود.

امروزه اکثر اطلاعات مکتوبی که به زبان انگلیسی در مورد سیستم ریوئی‌ریو موجود می‌باشد تا حد زیادی نادرست است. در این روش کاتاهای متعددی موجود است و نیز انواع مختلف استراتژی و تاکتیک‌های رزمی و همچنین تکنیک‌ها و تمریناتی برای سلامتی و تندرستی موجود است و تمرین می‌شود (احتمالاً کاتاهای تای‌چی نیز در این روش تمرین می‌شود) بطوریکه این سبک را به یک سیستم هر رزمی چینی تبدیل کرده است که متضاد با کاراته است.

انجمن کاراته اُکیناوا ریویی‌ریو ریوهو کای - این انجمن در کالیفرنیا و توسط تسوگو ساکوموتو و توموهیرو آراشیرو تأسیس شد که براساس آموزشها و تعالیم استاد کِنکو ناکایما ایجاد شد اما بقدری با سیستم‌های کاراته WKF در هم آمیخته شد که دیگر ناکایما ریو (روش خانواده‌ی ناکایما) نیست بلکه برای خود یک سبک و هویت مستقلی پیدا کرده است. اگر شما جزء علاقه‌مندان کاراته رقابتی (مسابقه‌ای) هستید، در این چند سال گذشته این سبک بسیار خوب عمل کرده و مناسب سلیقه‌ی شما است. اما در این روش بونکای کاتاها و خصوصاً کوبودو (استفاده از سلاح) را تدریس نمی‌کنند. این انجمن یه سبک ورزشی است که برای مسابقات قهرمانی تأسیس شده است.

انتشار کاتاهای ریویی‌ریو - این مجموعه که بصورت ویدئو‌کاست و دی‌وی‌دی منتشر گردید توسط انجمن ریوهو کای به سرپرستی استاد ساکوموتو ساخته شد که متأسفانه همه کاتاها را شامل نمی‌شود. کاتاهایی مانند سانچین، اُهان، پای‌هو و آنان نی و همچنین کاتاهای کوبودو که نقش اصلی در این سبک دارند. این مجموعه ویدئویی فقط به معرفی و آموزش کاتاهایی که معمولاً در مسابقات قهرمانی اجرا می‌شوند پرداخته،‌ (حلقه‌ی اول شامل کاتاهای؛ نی‌سی‌شی، سان‌سی‌رو، سی‌سان و کاتای پاچو و حلقه‌ی دوم شامل کاتاهای؛ هی‌کو، پای‌کو و کاتای آنان می‌باشد) ولی باید گفت که در مقایسه با نسخه‌های اصلی بسیار تغییر یافته‌اند، حتی بخش‌هایی از کاتاها نیز حذف شده‌اند و به تازگی حرکاتی نیز در آنها گنجانده شده‌ که در نسخه‌های اصلی کاتا وجود نداشته است.

این مجموعه فیلم‌ها که در دو حلقه دی‌وی‌دی یا ویدیوکاست عرضه شدند برای پیش‌کسوتان و اساتید قدیمی انجمن ریویی‌ریو کاراته کوبودو هوزون کای که بوجود آورنده سبک و در اصل پیکره‌ی اصلی و حاکم در سیستم ریویی‌ریو هستند بسیار مأیوس کننده و ناراحت کننده بودند چرا که عقیده داشتند اجرای آنها از نسخه‌ی اصلی بسیار فاصله دارند.

تاریخچه‌ی ریویی‌ریو دائماً تغییر می‌کند!! - تاریخچه‌ی ریویی‌ریو چنانچه انجمن ریوهوکای ارائه داده است هر چند سال دچار تغییر شده است و بنظر می‌رسد که بسیاری از مردم به این نکته توجه نداشته‌اند هر چند که در بسیاری از کتابها نظیر کاراته‌ی اُکیناوا نوشته مارک بیشاپس و کتابهای دیگر به آن اشاره شده است. این تاریخچه به شکلی که هم اکنون وجود دارد نشان می‌دهد که کِنری ناکایما هفت ساله بود که هنگامی که پسرش کنچو ناکایما متولد شده است!!!؟.
به کِنری ناکایما، نوری‌ساتو ناکایما نیز گفته می‌شود که در دوجوهای مختلفی در چین و در سال‌های بین 1840 تا 1850 تمرین و کسب تجربه می‌کرده. او به نقاط مختلف چین سفر کرد و با سیستم‌هایی که با یکدیگر متفاوت بودند آشنا و آموزش دید.

تاریخچه‌ی واقعی ریویی‌ریو - ریویی‌ریو با همه‌ی اهداف گسترده‌اش در واقع با خانواده‌ی ناکایما گره خورده است. کاراته ریویی‌ریو براساس آنچه کِنری ناکایما (نوری‌ساتو) قبل از مرگش به سال 1879 به پسرش کِنچو ناکایما آموخت می‌باشد. کِنچو این سیستم را جمع‌آوری، اصلاح و کلاسه کرده و به پسرش کِنکو منتقل نمود. کِنکو ناکایما همانطور که قبلاً گفته شد در سال 1970 تصمیم گرفت که این روش را از حالت خصوصی (خانوادگی) خارج کرده و همگانی نماید، بدین ترتیب خارج از فامیل شاگردانی را به دوجو‌ی خود راه داد.
کِنکو ناکایما وقتی که دید شاگردان شروع به رقابت نموده و در مسابقات شرکت‌ می‌کنند بخش‌هایی از برخی کاتاها را تغییر داد ولی هیچکدام از تغییرات در کاتا مانند تغییرات امروزی آن جدی و شدید نبود.
کاتای پای‌هو بر اساس تمرینات با استاد گوکنکی به سبک اضافه شد. کاتای آنان از تمرینات کنکو سن‌سی با استاد کونی‌یوشی به سبک اضافه و نیز کاتای آنان نی توسط استاد کنکو به عنوان جفت دیگر کاتای آنان ابداع گردید.
کاتاهای کوبودوی این سبک نیز از تمرینات و آموزش‌های کنکو ناکایما با استاد کونی‌یوشی و نیز برخی کاتاهای دیگر که کنکو آنرا از اطراف جزیره آموخته بود و قدری هم توسط کنچو سن‌سی به او آموزش داده شده بود.
نام ریویی‌ریو (劉衛流 Ryuei-ryu) توسط کنکو ناکایما انتخاب شد که به معنای حفظ روش ریو است. اولین ریو که یک نام خانوادگی معمولی در چین است (با تلفظ چینی لیو) نام یکی از معلمان اولیه و اصلی کِنری ناکایما است . دومین کانچی به معنای حفظ و حراست است . نام اصلی این سبک در واقع به این ترتیب می‌باشد (ریویی‌ریو کاراته کوبودو هوزون کای) است که معنای آن حفاظت از جامعه‌ی ریو کاراته و روش‌های کوبودو است. سبک اصلی خانواده ناکایما نامی نداشته است.

در رابطه با کاتا - کاتاهای اصلی در این سیستم به طور کامل به شکل جفتی تدریس می‌شد و هیچ کاتای واحدی (که تک باشد) وجود نداشت که ارائه شود و همه‌ی آنها جفت بودند. کاتاهای اصلی به شرح زیر بودند:

• نی‌سی‌شی (بیست‌و‌چهار)– سان‌سه‌رو (سی‌وشش)
• پاچو – اُهنان
• هی‌کو (ببر سیاه) – پای‌کو (ببر سفید)

کاتاهای آنان و آنان‌نی توسط کنکو ناکایما به لیست کاتاهای سبک اضافه شدند. کاتای پای‌هو نیز بعدها توسط کِنکو اضافه گردید. کاتای پای‌هو (درنای سفید) به نامهای هاکوچو، هاکوکو، و هاکوتسورو نیز شناخته می‌شود.
چند کاتا نیز بوسیله ساکوموتو اضافه شدند که از روش گوجوریو WKF گرفته شده که شامل کاتاهای سی‌پای، سی‌یوچین، کورورونفا و سوپاریم‌پی می‌باشند.
آراشیرو سن‌سی کاتاهای زیادی به انجمن تازه تأسیس خود افزود که همگی از شیتوریو گرفته شده بودند. کاتاهای اضافه شده او شامل این موارد بودند: پنج کاتای هیان، باسای‌دای، کوشوکودای و ... که همگی از شیتوریو هستند.

کوبودو کاتا - بخش اعظم کوبودو کاتا در این سیستم از استاد شین‌کیچی کونی‌یوشی گرفته و نیز از دیگر سبک‌های ریوکیو کمپو برگرفته شده است. کاتاهای کوبودو شامل این موارد می‌شوند:

• شوشی نو کون
• کوبو نو کون
• کایتن نو کون
• ریورو نو کون
• سای ایچی نو دان
• سای نی نو دان
• کاما نو هو
• اِی‌کو نو هو
• یاری نو هو
• تین‌بِی نو هو
• رنکووان نو هو

لازم به ذکر است که سای ایچی نو دان و سای نی نو دان نسخه‌هایی از کاتای کونی‌یوشی سای می‌باشند که هنوز در چندین دوجوی ریوکیو کمپو (دوجوهای سنتی در جزایر اُکیناوا) تحت نام ناکامورا نو سای ایچی و نی تمرین می‌شوند. استاد شیگرو ناکازاتو نیز دو کاتای سای که متعلق به ناکایما سن‌سی بودند در سبک ابداعی خود یعنی شورین‌کان کاراته کوبودو به نامهای کنکو ناکایما نو سای ایچی و نی را گنجاند.

گروه‌های جدا شده از سبک ریویی ریو – چندین گروه جدا شده از سبک، شناخته شده‌اند که بعدها برای خود تحت عنوان انجمن‌های مختلف شروع به فعالیت نمودند که بسیاری از آنها افرادی بودند که مستقیماً با کِنکو ناکایما و کِنچو ناکایما تمرین می‌کردند. برخی از این گروه‌ها شامل اعضای خانواده ناکایما هستند مانند پسرعموها و بستگان دور و نیز اشخاصی که در اطراف خانواده‌ی ناکایما زندگی می‌کردند. اگر چه ریویی ریو تا سال 1970 به صورت منظم و سیستمی در نیامده بود ولی این خانواده در هنرهای رزمی برای مدت زمانی طولانی در اُکیناوا سابقه داشتند و گروه‌های فامیل که جدا شده‌ بودند به مردم دیگر بطور غیر رسمی آموزش می‌دادند بنابراین چنانچه برخی معتقدند،‌ این سبک چندان نیز محرمانه نبود.
نکته‌ی حایز اهمیت دیگر این است که کِنکو ناکایما رییس تشکیلات و دوجوهای شیگرو ناکامورا در منطقه‌ی ناگو جزیره اُکیناوا بود و حوالی سال‌ 1970 بسیاری از اساتید بودند که با کِنکو ناکایما در آن دوجوها تمرین می‌کردند و استاد ناکامورا نیز تا زمان مرگ احترام زیادی برای ناکایما قائل بود.
از گروه‌هایی معروف دیگری که از ریویی‌ریو جدا شدند می‌توان به استادان ماسایوکی ایره‌ای، ناکاموری شوایچی و سی‌توکو ماتایوشی اشاره داشت.

کاتاهای ریویی‌ریو و WKF - در سال‌های 1984 و 86 که ساکوموتو با اجرای کاتاهای ریویی‌ریو قهرمان جهان گردید همگان بیشتر با این روش و کاتاهای آن آشنا شدند و نیز مورد توجه برخی از اساتید کاراته آنزمان از جمله ته‌رو هایاشی (بنیانگذار روش هایاشی‌ها شیتوریو) گردید. استاد هایاشی که در آن دوران عضو کمیته فنی WKF (در آن زمان WUKO) بود با علاقه‌مند شدن و مطالعه به روی برخی از کاتاهای ریوئی‌ریو نسخه‌ی دیگری از آنها را تنظیم و رسماً از ابتدای دهه 90 میلادی جزء کاتاهای رسمی سبک خود اعلام نمود (این کاتاها عبارتند از: هی‌کو، پایکو، آنان و پاچو). هایاشی با پشتوانه‌ای که در فدراسیون جهانی داشت این چهار کاتا را در لیست کاتاهای رسمی شیتوریو WKF قرار داد.

ریویی ریوی رسمی - معتبرترین انجمن ریویی ریو که شناخته و رسماً مورد تأیید می‌باشد زیر نظر استاد کِنجی ناکایما و تحت عنوان انجمن ریوئی‌ریو کاراته کوبودو هوزن کای فعالیت دارد. این انجمن هنوز ریویی‌ریو سنتی که از کِنکو ناکایما به ارث رسیده است را تمرین می‌کنند.

در تمریناتتان جدی و کوشا باشید – سعید آرین (تن‌زاده)

بازگشت به بالای صفحه